HISTORISCH NIEUWS

Mannenmode anno 1943.
1943 - WINKELCHEF EN KLEERMAKER NAAR DUITSLAND
Geplaatst op 02/2012

Commissaris J. C. Koster van Spaander bericht in maart dat hij zijn oom, president-commissaris Avis heeft bezocht en dat deze hem heeft gemeld af te treden als commissaris. Avis senior is ernstig ziek en wil dat zijn zoon J.H. hem opvolgt in de raad van commissarissen. Junior heeft zijn vader als burgemeester opgevolgd in Midwoud.

Avis junior voelt er weinig voor gelijk als voorzitter van de raad van commissarissen toe te treden. Laat Holzmuller maar waarnemend voorzitter zijn, aldus zijn mening. Een definitieve keuze komt later wel aan de orde.

Willem Nordemann begint zich na de korte opleving van zijn zaak in het eerste volle oorlogsjaar en de teruggang in 1942 nu toch echt weer zorgen te maken. Zijn maandelijkse verslagen worden steeds somberder. Ook drukt de verantwoording over zijn gezin op zijn schouders. Het gezin telt twee kinderen: Wilhelmina Geertje is 23 jaar oud en Pieter Herman twee jaar jonger. Moeder Trijntje is een dominante vrouw.

Omdat de bezetter het kustgebied als verdedigingslinie wil inrichten, om zo eventuele geallieerde aanvallen vanuit het westen te kunnen weerstaan, worden grote delen van de kustdorpen geëvacueerd, waaronder Bergen en Egmond. En daar wonen nu net de potentiële cliënten van Spaander Herenmode.

Ook worden de winkelchef Bakker en kleermaker Bierman gedwongen naar Duitsland te vertrekken. Ja ja, het is me wat. De zaken zijn een beetje stil daardoor, maar vroeger was ook januari één van de stilste maanden, houdt de directeur de moed er maar in.

De toenemende administratieve druk door allerlei Duitse verordeningen en nieuwe sociale wetgeving is Nordemann ook een grote zorg. Hij komt om in het werk en smeekt om een vaste administratieve kracht in Alkmaar.

Eind augustus lost Nordemann bij de notaris de laatste obligaties van totaal fl.4000,- af. De commissarissen, die nu hun borgtochten kwijt zijn, kunnen tevreden zijn.

Het verzet tegen de Duitse bezetter neemt toe. Vrijwel dagelijks vinden sabotagehandelingen plaats, gevolgd door wraaknemingen van de bezetter. Het culturele- en sociale leven ligt vrijwel stil. De plaatselijke krant is in handen van de bezetter en meldt vrijwel uitsluitend heldhaftige verhalen over Duitse overwinningen aan het front.


De binnenstad wordt afgesloten door de bezetter.
LANGESTRAAT KRONIEK

1943

*Op verschillende plekken in de stad worden betonnen bunkers gebouwd en betonnen versterkingen aangelegd. De Alkmaarse binnenstad wordt een grote vesting. De toegangswegen worden afgesloten voor alle verkeer. Het bedrijfsleven in het algemeen en de winkelstand in het bijzonder kraakt in zijn voegen. De burgemeester roept vrijwilligers op zich beschikbaar te stellen voor een bewakingsdienst tegen sabotage. Er melden zich zes mannen. Begin maart worden op straat strooibiljetten aangetroffen die in het Duits soldaten en officieren van de Duitse Weermacht oproepen de strijd te staken. Half mei moeten alle radiotoestellen zijn ingeleverd.

*Een deel van de winkels in de Langestraat hanteert eigen sluitingstijden. Alleen de restaurants en twee bioscopen hebben geen klagen over de omzet: Ondanks dat in de bioscopen uitsluitend Duitse speelfilms draaien en ellenlange journaalbeelden van heldendaden van het Duitse leger worden vertoond.

*Het enige zakennieuws in de Langestraat bestaat uit de beslissing van de weduwe P.J. de Haan (hoeden en petten) dat vanwege ‘de ernst der tijden’ de geplande verbouwing van de winkel niet door gaat.

*Wel is het druk voor het publikatiekastje aan de voorgevel van het stadhuis waar de mededelingen aan de lopende band worden opgeprikt. Zoals op 14 mei, als alle mannen die in 1921 zijn geboren zich moeten melden voor de Arbeitseinsatz in Duitsland. Tien dagen later zijn de jaargangen 1922, 1923 en 1924 aan de beurt. Weinig Alkmaarse mannen die binnen deze leeftijdsgroep vallen geven gehoor aan het bevel. Het onderduikcircuit draait op volle toeren.

Iedere maand publiceert Hans Koolwijk een pagina met geschiedenis van Spaander Mannenmode.
Reageren, of weet je misschien ook iets over Spaander geschiedenis mail ons op info@spaandermode.nl

« terug naar overzicht